Stavaza Energietuin
Interview met Albert van Zadelhoff op 21 september jl.
Energietuin: werken aan een energieneutraal Akkrum met oog voor natuur en landschap
Hoe kunnen we in en rondom Akkrum duurzame energie opwekken en tegelijkertijd bijdragen aan natuurherstel, een aantrekkelijk landschap en een toekomstbestendig landgebruik? Met die vraag wordt volop verder gewerkt aan de plannen voor de Energietuin. De ambitie is om energieproductie te combineren met een ecologische plus, waarbij ook ruimte is voor water, biodiversiteit en publieksfaciliteiten.
Meer dan alleen zonnepanelen
Een zonnepark biedt mogelijkheden om duurzame energie op te wekken, maar kan op zichzelf weinig bijdragen aan de biodiversiteit. Met de Energietuin willen we daarom een stap verder gaan. We onderzoeken hoe energieopwekking kan samengaan met meer natuurwaarde, een aantrekkelijk landschap en mogelijkheden om mensen bij het gebied te betrekken.
Daarbij kijken we ook naar de rol van water. Door het waterpeil maximaal te verhogen en het land extensiever te gebruiken, ontstaan mogelijk kansen om de ecologische kwaliteit te verbeteren. Op geschikte plekken kan vernatting zelfs bijdragen aan de groei van nieuw veen.
De afgelopen periode hebben we hierin samengewerkt met de Friese Milieu Federatie (FMF) en SHEC. Deze samenwerking zetten we voort terwijl we de mogelijkheden voor de Energietuin verder verkennen en uitwerken.
Samen met grondeigenaren op zoek naar mogelijkheden
Een belangrijke stap is het onderzoeken van geschikte locaties. Daarbij kijken we niet alleen naar de mogelijkheden voor energieopwekking, maar ook naar de ecologische kansen, de inrichting van het landschap en de ruimte voor publieksvoorzieningen.
De gesprekken met grondeigenaren zijn hierin essentieel. Voor hen kan deelname aan een Energietuin een aantrekkelijk verdienmodel opleveren. Tegelijkertijd vraagt het om een langetermijnkeuze: grond wordt bij dit soort projecten vaak voor twintig tot vijfentwintig jaar beschikbaar gesteld. Dat roept begrijpelijke vragen op over de staat en de bruikbaarheid van de grond na afloop van die periode.
Hoe blijft de bodemkwaliteit behouden? En welke mogelijkheden zijn er straks nog om de grond te gebruiken? Het zijn belangrijke vragen die we zorgvuldig moeten onderzoeken en bespreken. Alleen samen met de grondeigenaren kunnen we komen tot plannen die niet alleen op papier aantrekkelijk zijn, maar ook in de praktijk haalbaar en toekomstbestendig blijken.
Naast een eerste mogelijke locatie onderzoeken we ook de kansen op een ander, nog groter perceel. Daar lijkt meer ruimte te zijn om energieproductie te combineren met een hoger waterpeil en natuurontwikkeling. De mogelijkheden voor vernatting gelden daarbij als basis.
De ambitie: energie van eigen bodem
Uiteindelijk willen we bijdragen aan een energieneutraal Akkrum. Dat betekent voor ons meer dan voldoende duurzame energie opwekken op papier. We willen onderzoeken hoe de energie die in en rondom Akkrum wordt geproduceerd, ook daadwerkelijk lokaal kan worden benut.
De beschikbare energie-infrastructuur biedt mogelijk aanknopingspunten om deze ambitie waar te maken. Tegelijkertijd vormt de beperkte capaciteit van het elektriciteitsnet, net als op veel andere plekken, een uitdaging. Daarom onderzoeken we ook of het mogelijk is om de lokale energievoorziening zo in te richten dat Akkrum minder afhankelijk wordt van het landelijke elektriciteitsnet. Of en in welke vorm dat haalbaar is, moet nog blijken.
Ook kijken we verder dan zonnepanelen alleen. Denk bijvoorbeeld aan aquathermie: het benutten van warmte uit oppervlaktewater. Zeker wanneer er nieuwe woningen of andere gebouwen worden ontwikkeld, is het interessant om te onderzoeken hoe de energievoorziening daar direct op kan aansluiten.
Stap voor stap verder
De plannen voor de Energietuin worden momenteel verder verkend en uitgewerkt. Er zijn volop ideeën en kansen, maar er moeten ook nog belangrijke keuzes worden gemaakt. De komende periode staan de gesprekken met grondeigenaren en het onderzoeken van de technische, ecologische en ruimtelijke mogelijkheden centraal.
De inzet blijft helder: werken aan een lokale energievoorziening die niet alleen bijdraagt aan de energietransitie, maar ook kansen biedt voor natuur, water en landschap. Zo onderzoeken we hoe Akkrum en omgeving samen kunnen bouwen aan een duurzame toekomst, waarin energieproductie en een gezonde leefomgeving elkaar versterken.
Albert van Zadelhoff is onze projectleider Energie.
Mail hem gerust voor meer informatie: albertvanzadelhoff@akkrumergoedland.nl
Fotografie door Zonnepark Klein Rheide in Duitsland
